Szkocja przed budżetem: Edynburg żąda niższych rachunków za energię i końca limitu zasiłków

Rząd Szkocji wysłał w niedzielę, 25 października 2026 r., jasny sygnał do Londynu. Na kilka dni przed budżetem kanclerza Johna Healeya ministra ds. sprawiedliwości społecznej i mieszkalnictwa Shirley-Anne Somerville przedstawiła listę żądań.

Według Edynburga Szkocja dostanie w latach 2027–28 realnie mniej pieniędzy z Londynu (tzw. block grant). Tak wynika z rządowego przeglądu wydatków (Spending Review). Szkocki rząd chce, aby kanclerz to cofnął.

Drugie żądanie to rachunki za energię. Edynburg pisze, że są one o „setki funtów” wyższe niż wtedy, gdy obecny rząd UK przejął władzę. Szkocja ma dużo własnej energii, a płaci jedne z najwyższych rachunków w Europie.

Rząd Szkocji chce też zmian w zasiłkach. Wymienia: zniesienie tzw. bedroom tax, zniesienie limitu zasiłków (benefit cap), koniec „kary dla młodych rodziców” w Universal Credit oraz odmrożenie stawek Local Housing Allowance, czyli dopłat do czynszu przy wynajmie prywatnym.

Somerville uważa, że brak dużej obniżki rachunków w budżecie byłby „niewybaczalny”. Dodała, że jeśli Londyn nie zadziała, Szkocja powinna wybrać niepodległość. Budżet zostanie przedstawiony w środę, 28 października.

Co to znaczy dla Ciebie

• Rodziny w Szkocji: zasiłki takie jak Universal Credit i dopłaty do czynszu ustala Londyn. Jeśli kanclerz zmieni limit zasiłków lub stawki LHA, odczujesz to w domowym budżecie.
• Najemcy: zamrożone stawki LHA oznaczają, że dopłata często nie pokrywa czynszu. Odmrożenie dałoby realnie więcej pieniędzy na mieszkanie.
• Firmy: mniejsze pieniądze dla rządu w Edynburgu mogą oznaczać mniej dotacji i programów wsparcia w Szkocji w kolejnych latach.

Nasza ocena

To przede wszystkim presja polityczna przed budżetem. Nie wszystkie żądania zostaną spełnione. Najbardziej prawdopodobne są działania w sprawie rachunków za energię, bo o kosztach życia mówi cały kraj. Zniesienie limitu zasiłków jest kosztowne i mniej pewne. Konkretne odpowiedzi przyniesie dopiero środa.

Co warto zrobić

• Sprawdź, czy dostajesz wszystkie świadczenia: kalkulatory zasiłków na GOV.UK.
• Masz problem z rachunkami za prąd i gaz? Bezpłatna pomoc w Szkocji: Home Energy Scotland.
• W środę 28 października sprawdź nasze omówienie budżetu.

Źródło: Scottish Government – UK Budget must bring bills down (25.10.2026). Zawiera informacje sektora publicznego udostępnione na licencji Open Government Licence v3.0.