W Szkocji najem prywatny to Private Residential Tenancy (PRT) – bezterminowy, z 18 ustawowymi powodami eksmisji. Housing (Scotland) Act 2025 wchodzi w życie etapami.

Stan prawny na 27.10.2026, na podstawie oficjalnych źródeł. To informacja, nie porada prawna – w konkretnej sprawie skontaktuj się z organizacjami poniżej.

Twoje najważniejsze prawa

• Właściciel wypowiada z 84-dniowym wyprzedzeniem (najem powyżej 6 miesięcy, większość powodów) lub 28 dni (m.in. zaległości, naruszenia). Bez wyprowadzki potrzebny jest nakaz trybunału.
• Podwyżka czynszu raz na 12 miesięcy, z 3-miesięcznym wypowiedzeniem na urzędowym formularzu. Można ją zaskarżyć do Rent Service Scotland w ciągu 21 dni.
• Kaucja maks. 2 miesiące czynszu; zakazane opłaty i „key money”.
• Repairing Standard: coroczny przegląd gazu, kontrola elektryki co 5 lat, połączone czujki dymu, czujka ciepła w kuchni, czujki CO.
• Awaab’s Law od 6.10.2026 (najem prywatny i socjalny): zbadanie wilgoci i pleśni w 10 dni roboczych, rozpoczęcie prac przy poważnym problemie w 5 dni.
• Od 6.10.2026 – odszkodowanie za bezprawne zakończenie najmu (wrongful termination).

Nowe przepisy i terminy

• Od 1.04.2026 – uprawnienia do wyznaczania stref kontroli czynszów (limit CPI+1%, maks. 6%). Według gov.scot żadna strefa nie została jeszcze wyznaczona; rady składają raporty do 31.05.2027.
• Od 1.04.2027 – zmiany w zaskarżaniu podwyżek: 30 dni na wniosek; rent officer ani trybunał nie ustali czynszu wyższego niż proponowany.
• Zapowiedziane, jeszcze nie w mocy: prawo do wniosku o zwierzę i do dekorowania mieszkania po 6 miesiącach.

Kaucja

Kaucja musi trafić do systemu w ciągu 30 dni roboczych od początku najmu. Za brak ochrony trybunał zasądza do 3-krotności kaucji (wniosek do 3 miesięcy po zakończeniu najmu).

Bezdomność i pomoc

Rada musi zapewnić lokal tymczasowy i stały lokal osobom bezdomnym nie z własnej winy oraz działać, gdy bezdomność grozi w ciągu 2 miesięcy. Decyzja zwykle w ciągu 28 dni.

Jeśli grozi Ci niebezpieczeństwo, dzwoń pod 999.

Dla wynajmującego

• Obowiązkowa rejestracja w Scottish Landlord Register (na 3 lata); numer rejestracji musi być w ogłoszeniu. Brak rejestracji to przestępstwo – grzywna do £50 000.
• Repairing Standard i Tolerable Standard.
• Awaab’s Law od 6.10.2026.

Masz problem z właścicielem?

Opisz sprawę redakcji – sprawdzimy ją i podpowiemy, gdzie szukać pomocy. Jeśli to temat publiczny, możemy go opisać (zawsze za Twoją zgodą).